Jak wygląda człowiek odwodniony – objawy i leczenie

Czym jest odwodnienie i jak wpływa na organizm?

Odwodnienie to stan, w którym organizm traci więcej wody, niż przyjmuje. Woda stanowi ponad połowę masy naszego ciała i jest niezbędna dla niemal wszystkich procesów życiowych – od regulacji temperatury po transport składników odżywczych.

Pierwsze sygnały, które wysyła organizm, to:

• silne pragnienie, suchość w ustach i spierzchnięte wargi,

• rzadsze oddawanie moczu o ciemnożółtej barwie,

• sucha i mniej elastyczna skóra – jej stan można sprawdzić, delikatnie szczypiąc naskórek na wierzchu dłoni (jeśli fałd skórny wolno wraca do normy, może to świadczyć o odwodnieniu),

• ogólne zmęczenie, bóle i zawroty głowy.

Gdy odwodnienie postępuje, pojawiają się znacznie poważniejsze objawy:

• przyspieszone bicie serca,

• zapadnięte oczy,

• znaczne osłabienie,

• dezorientacja, a w skrajnych przypadkach nawet omdlenia.

Objawy odwodnienia u dzieci — na co zwrócić uwagę?

Dzieci, a zwłaszcza niemowlęta, odwadniają się znacznie szybciej niż dorośli. Dzieje się tak, ponieważ ich organizmy zawierają procentowo więcej wody, a mechanizmy termoregulacji nie są jeszcze w pełni dojrzałe.

• Brak łez podczas płaczu,

• Zapadnięte ciemiączko u niemowląt,

• Nadmierna senność, apatia lub nietypowe rozdrażnienie,

• Zapadnięte oczy,

• Chłodne, sine dłonie i stopy,

• Przyspieszony oddech i tętno.

Jeśli zauważysz u dziecka którykolwiek z tych objawów, pilnie skonsultuj się z lekarzem. Stan malucha może pogorszyć się błyskawicznie.

Są też objawy alarmowe, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Nie zwlekaj z wizytą u lekarza lub na szpitalnym oddziale ratunkowym, jeśli Twoje dziecko:

• Często wymiotuje i nie jest w stanie przyjmować płynów.

• Jest apatyczne i trudno je dobudzić.

• Ma biegunkę lub wymioty z domieszką krwi.

• Ma silny ból brzucha.

Każdy z tych objawów to sygnał, by natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Skutki odwodnienia — dlaczego warto reagować?

Ignorowanie pierwszych objawów odwodnienia to poważny błąd. Niedobór wody szybko zaburza pracę całego organizmu: krew staje się gęstsza, co zmusza serce do wzmożonego wysiłku i ogranicza transport tlenu do komórek.

Długotrwały lub gwałtowny niedobór płynów prowadzi do groźnych konsekwencji, takich jak:

• ostra niewydolność nerek, które próbują oszczędzać wodę,

• zaburzenia gospodarki elektrolitowej (niedobór sodu i potasu), wpływające na pracę mięśni i układu nerwowego,

• bolesne skurcze mięśni, zaburzenia rytmu serca, a nawet drgawki.

W skrajnych przypadkach nieleczone, głębokie odwodnienie może doprowadzić do wstrząsu hipowolemicznego – stanu bezpośredniego zagrożenia życia.

Leczenie odwodnienia — jak nawadniać organizm?

W łagodnych przypadkach leczenie polega na prostym uzupełnianiu płynów. Pij wodę lub inne chłodne napoje, ale rób to małymi, częstymi łykami. Dzięki temu unikniesz obciążenia żołądka i ewentualnych wymiotów.

Pamiętaj jednak, że wraz z wodą organizm traci cenne elektrolity, takie jak sód i potas, niezbędne do pracy mięśni i układu nerwowego.

Jeśli domowe sposoby zawodzą, objawy się nasilają lub picie staje się niemożliwe, niezbędna jest natychmiastowa pomoc medyczna. W ciężkich przypadkach konieczna bywa hospitalizacja i dożylne podawanie płynów oraz elektrolitów.

Równie ważne jest to, czego unikać. Zapomnij o słodkich napojach gazowanych, sokach z dużą zawartością cukru, a także o kawie i alkoholu. Działają one moczopędnie, więc, zamiast pomóc, tylko nasilą utratę płynów.

Jakie napoje najlepiej nawadniają organizm?

Podstawą nawadniania jest oczywiście woda – to najprostszy i najbardziej naturalny sposób na uzupełnienie płynów. Czysta, niegazowana woda powinna być zawsze pierwszym wyborem.

W takich przypadkach znacznie skuteczniejsze okazują się napoje izotoniczne. Ich skład, zbliżony do płynów ustrojowych człowieka, zawiera idealne proporcje wody, minerałów i węglowodanów.

Jak uniknąć odwodnienia — praktyczne porady

Aby uniknąć odwodnienia, warto wprowadzić kilka prostych nawyków:

• *Pij wodę regularnie* przez cały dzień, małymi porcjami, nie czekając na uczucie pragnienia.

• *Pij więcej* podczas upałów, wysiłku fizycznego oraz choroby (zwłaszcza przy gorączce, biegunce lub wymiotach).

• *Wzbogać dietę o produkty bogate w wodę*, takie jak arbuzy, ogórki, pomidory czy truskawki.